Dlaczego śnieg jest mokry? Czy śnieg jest czysty? - zabawa badawcza

Konspekt zajęcia z wychowania umysłowego 5 latki

Temat: „Dlaczego śnieg jest mokry? Czy śnieg jest czysty?” - zabawa badawcza.
Cele:
• utrwalenie wiadomości dzieci dotyczących powstawania śniegu
• poznanie właściwości fizycznych wody i stanów skupienia: ciecz, lód, para
• rozwijanie myślenia przyczynowo - skutkowego
• rozwijanie umiejętności obserwacji
• rozwijanie czynnej mowy dziecka poprzez stosowanie przymiotników
• wzbogacanie słownika biernej mowy o pojęcia: płyn, ciecz
• odczuwanie radości z odkrywania
• rozwijanie zainteresowań przyrodniczych.
Metody:
- podająca: rozmowa, objaśnienie
-praktyczne: zadań stawianych dziecku, samodzielnych doświadczeń
-oglądowa
Formy:
- indywidualna, grupowa
Pomoce: film edukacyjny „Jak powstaje śnieg” z serii „Sówka mądra główka”, czajnik z wodą, kubek z wodą, pojemnik z zamrożoną wodą - lód, tablica demonstracyjna, na której w górnej części narysowana jest duża chmura, pod nią po prawej stronie elementy zimy (śnieg, ptaki zimujące gil, sikorka, kos, jemiołuszka jedzące ziarna, bałwanek), po lewej elementy lata (jeziorko, trawa, żabka, gałązki z listkami, słoneczko), przezroczyste miseczki plastikowe dla każdego dziecka, śnieg, słoiczki dla każdego dziecka, tacki po jednej na każdy stolik, chusteczki higieniczne po jednym opakowaniu na każdy stolik, marker.

I. Wstęp:
Oglądanie filmu edukacyjnego „Jak powstaje śnieg?” z serii „Sówka Mądra Główka” YouTube
Usystematyzowanie i utrwalenie wiedzy dotyczącej powstawania śniegu:
• Skąd się bierze śnieg?
• Jak woda zamienia się w parę wodną ?
• Jak powstają chmury?
• Czym są kryształki lodu?
• Dlaczego każdy płatek śniegu jest inny?
• Czemu śnieg spada wolno i skrzypi pod nogami i dlaczego jest biały?
• Dlaczego śnieg jest tak ważny dla przyrody?
Po obejrzeniu filmu następuje krótkie podsumowanie wiadomości i pada kluczowe pytanie: Z czego powstaje śnieg? (z wody)

II. Rozwinięcie: Część badawcza

1. Ustalenie stanów skupienia wody.
Nauczyciel przekierowuje uwagę dzieci na stolik pomocniczy, na którym znajduje się szklanka z wodą, czajnik i pojemnik z lodem. Pyta dzieci:
- Co znajduje się w szklance? (woda)
-Jak inaczej można nazwać wodę? Szukamy określeń ( woda leje się, przelewa, cieknie...)

Wniosek: ustalamy, że woda to płyn, ciecz.

Następnie nauczyciel przelewa część wody do czajnika i gotuje ją (gdy powstaje para, nauczyciel kieruje ją na tablicę demonstracyjną, gdzie w górnej części narysowana jest duża chmura, pod nią po prawej stronie elementy zimy, po lewej elementy lata). Para osadza się na powierzchni tablicy w obrębie chmury. Nauczyciel zadaje pytania:
-Co stało się z wodą, gdy ją podgrzaliśmy? (powstała para)
-Czy ją widzimy? (nie)
-Jest niewidoczna ale można ją poczuć.
Nauczyciel dotyka miejsce z osadzoną parą, porusza palcami i wydobywa się charakterystyczny dźwięk mówiący o tym, że ta część tablicy jest mokra i śliska. Pokazuje dzieciom mokre palce.
Następnie wskazuje część tablicy z elementami lata i pyta:
-Czy domyślacie się jaka to pora roku? (lato)
-Jaka temperatura jest latem? Wysoka czy niska? (wysoka, jest ciepło)
Wyjaśnia dzieciom wskazując znajdujące się na niej symbole, że latem, gdy słońce mocno świeci ogrzewa wodę. Woda wówczas paruje, choć tego nie widzimy, unosi się wysoko i powstają chmury, z których pada deszcz.
Szukamy odpowiedzi na pytanie: Czym stała się woda po podgrzaniu?

Wniosek: woda pod wpływem wysokiej temperatury zamieniła się w parę wodną, która jest niewidoczna i tworzy chmury.

Następnie nauczyciel pokazuje dzieciom pojemnik z lodem, który wcześniej znajdował się na zewnętrznym parapecie okna. Zadaje pytania:
-Co stało się z wodą w pojemniku? ( zamieniła się w lód)
-Dlaczego? ( bo na podwórku jest zimno, jest mróz)
-Jeżeli jest mróz, to temperatura jest niska czy wysoka? (niska)
Następnie wskazuje część tablicy z elementami zimy i pyta:
-Co staje się zimą z wodą, gdy jest niska temperatura? ( zamarza, robi się lód, śnieg)
-Jak powstaje śnieg? (z połączonych kryształków lodu)

Wniosek: woda pod wpływem niskiej temperatury zamarza tworzy lód.

2. Zabawy badawcze ze śniegiem. Dlaczego śnieg jest mokry?
Dzieci siadają do stolików. Na stolikach stoją miseczki ze śniegiem, słoiczki po jednym dla każdego dziecka, tacka, opakowanie chusteczek higienicznych. Nauczyciel prosi aby dzieci delikatnie nabrały w rękę śniegu i powiedziały jaki jest. Dzieci podają określenia: biały, puszysty, miękki, lekki, zimny, suchy... Określenia podane przez dzieci zostają zapisane na tablicy. Nauczyciel proponuje zabawę gramatyczną na podstawie zapisanych określeń np.: biały jak - mleko, miękki jak...
Następnie prosi dzieci aby wzięły garść śniegu i go zgniotły w rękach. Zdaje pytanie:
- Jaki jest teraz śnieg? (twardy, zimny, przypomina lód)
-Co się dzieje ze śniegiem, gdy go dłużej potrzymamy w rękach? ( topi się)
-Dlaczego? ( ponieważ ręce są ciepłe)
-Jakie są teraz wasze ręce? (mokre)
-Co na nich czujecie? (wodę)

Wniosek: śnieg jest mokry, ponieważ powstał z wody i w zależności od temperatury może być suchy lub mokry.

Na zakończenie prosi dzieci aby napełniły słoiczki śniegiem ( po napełnieniu dzieci wycierają chusteczkami ręce i zużytą chusteczkę odkładają na tackę). Nauczyciel w tym czasie zaznacza markerem poziom śniegu w słoiczku. Słoiczki odstawione zostają na parapet do obserwacji, która ma na celu ukazanie poziomu wody po stopnieniu śniegu.

Następnie zadaje dzieciom pytanie:
-Czy śnieg jest czysty?
Zwraca uwagę dzieci na resztki topniejącego śniegu w miseczkach oraz prezentuje w słoiczku wcześniej rozpuszczony śnieg i widoczne zanieczyszczenia. Dzieci wypowiadają się na temat widniejących zanieczyszczeń.

Wniosek: śnieg jest brudny od zanieczyszczeń jakie są na zewnątrz.

III. Zakończenie:
„Śnieg pada”- zabawa ilustrowana ze śpiewem.