Scenariusz zajęć logopedycznych
Temat: Różnicowanie słuchowe i artykulacyjne głosek [sz]-[s] w sylabach. Ćwiczenie prawidłowej artykulacji głoski [sz] w trzech pozycjach fonetycznych wyrazów.
Przedmiot: Logopedia, zajęcia w grupie trzyosobowej.
Klasa: I
Nauczyciel prowadzący: Alicja Grudniewska
Czas trwania zajęć: 45min.
Cel zajęć: Doskonalenie różnicowania głosek [sz] i [s], utrwalanie prawidłowej artykulacji głoski [sz] w trzech pozycjach fonetycznych wyrazów, rozwijanie percepcji słuchowej i sprawności narządów mowy.
Cel zajęć w języku ucznia: Uczę się odróżniać i poprawnie wymawiać głoski [sz] i [s].
NaCoBeZu:
• Przyjmuję prawidłową pozycję siedzącą i utrzymuję ją w czasie trwania zajęć.
• Rozpoznaję czy w sylabie słyszę głoskę [sz], czy głoskę [s].
• Prawidłowo wymawiam głoskę [sz] podczas ćwiczeń.
Środki dydaktyczne: karteczki z obrazkami przedstawiającymi ćwiczenia aparatu artykulacyjnego, klepsydra, klocki magnetyczne Minecraft, lustra, rękawiczki jednorazowe, piktogramy obrazujące układ aparatu artykulacyjnego i fonogesty, grzechotki, muszle, tarcza, karty z zagadkami logopedycznymi, kartki i przybory do zapisywania punktów.
Metody nauczania: miofunkcjonalna, aktywizująca, pokazowa.
Formy pracy: grupowa, indywidualna.
Przebieg zajęć
Etap wstępny
1. Przywitanie, sprawdzenie obecności.
2. Podanie NaCoBeZu.
Etap realizacji
3. Ćwiczenia usprawniające mięśnie aparatu artykulacyjnego (terapia miofunkcjonalna).
Dzieci po kolei losują karteczki obrazujące ćwiczenia aparatu artykulacyjnego. Każde dziecko prezentuje wylosowane ćwiczenie, a następnie wszystkie dzieci wykonują je wspólnie, razem z nauczycielem. Czas wykonywania ćwiczeń odmierzany jest za pomocą klepsydry. Po każdym ćwiczeniu uczniowie otrzymują kilka klocków magnetycznych Minecraft.
Następnie terapeuta wykonuje masaż dna jamy ustnej, polegający na delikatnej stymulacji manualnej okolicy podjęzykowej. Masaż ma na celu rozluźnienie napięcia mięśniowego, poprawę czucia oraz zwiększenie ruchomości języka.
W czasie pracy indywidualnej z dzieckiem pozostali uczestnicy zajęć wykonują samodzielnie ćwiczenia rozwijające motorykę małą.
4. Przypomnienie układu języka i warg podczas artykulacji głosek [sz] i [s], a także znaczeń ustalonych fonogestów obrazujących ułożenie artykulatorów podczas wymowy głosek [sz] i [s] (prezentacja piktogramów).
5. Różnicowanie słuchowe głosek [sz] - [s] w sylabach.
Uczniowie słuchają wypowiadanych przez terapeutę sylab i dokonują ich identyfikacji pod kątem występującej głoski [sz] lub [s]. Zadaniem uczniów jest uważne słuchanie i odpowiednia reakcja na usłyszany dźwięk. Gdy uczniowie usłyszą głoskę [s], grają na grzechotce. Natomiast gdy usłyszą głoskę [sz], przykładają muszlę do ucha i nasłuchują jej szumu. Ćwiczenie ma na celu rozwijanie różnicowania słuchowego głosek oraz utrwalanie ich poprawnej identyfikacji w zabawie.
6. Nauczyciel prowadzi zabawę logopedyczną połączoną ze strzelaniem do celu. Najpierw uczniowie losują zagadkę, której rozwiązaniem jest wyraz zawierający głoskę [sz] w różnych pozycjach fonetycznych. Zadaniem ucznia jest odgadnięcie hasła.
Po poprawnym rozwiązaniu zagadki uczeń przechodzi do części ruchowej i wykonuje strzał do celu. Każde trafienie jest punktowane, a uczeń zapisuje zdobyte punkty i na bieżąco je zlicza.
Etap końcowy
7. Podsumowanie zajęć, ewaluacja – zadanie uczniom pytań: Jak ułożone są usta i język kiedy mówimy głoskę [sz]? Jak ułożone są usta i język kiedy mówimy głoskę [s]?
„Termometr” – uczniowie oznaczają na termometrze swój poziom satysfakcji z zajęć – omówienie wyników.
