Warkocz zręczności i krok uważności - scenariusz zajęć świetlicowo-terapeutycznych dla uczniów klas 1-3

SCENARIUSZ ZAJĘĆ ŚWIETLICOWO-TERAPEUTYCZNYCH

Autor: Karolina Stręk

Grupa docelowa: Uczniowie klas 1–3 szkoły podstawowej

Temat zajęć: „Warkocz zręczności i krok uważności – trening integracji sensoryczno-motorycznej w klasach 1–3”

Czas trwania: 45 minut
Cel główny:
Rozwijanie koordynacji bilateralnej, motoryki małej i dużej, orientacji przestrzennej oraz współpracy obu półkul mózgowych poprzez ćwiczenia ruchowe, sensoryczne i manualne z wykorzystaniem elementów grywalizacji.
Cele szczegółowe:
Uczeń:
* wykonuje ćwiczenia przekraczania linii środka ciała,
* rozwija koordynację wzrokowo-ruchową i sprawność manualną,
* ćwiczy koncentrację uwagi i pamięć ruchową,
* odwzorowuje sekwencje ruchowe według podanego wzoru,
* usprawnia motorykę małą poprzez działania manualne,
* współpracuje z grupą podczas zabaw ruchowych i zadań zespołowych,
* rozwija umiejętność wyciszania organizmu po aktywności ruchowej.
Metody pracy
Według klasyfikacji W. Okonia:
* metody praktyczne – ćwiczenia ruchowe i manualne,
* metody asymilacji wiedzy – pogadanka, instruktaż,
* metody waloryzacyjne – ekspresja muzyczno-ruchowa,
* metody aktywizujące – elementy grywalizacji,
* metody specjalistyczne – elementy kinezjologii edukacyjnej, integracji bilateralnej oraz integracji sensorycznej.
Formy pracy:
* indywidualna,
* grupowa,
* zespołowa.
Środki dydaktyczne:
* dyski Kumihimo z nawleczoną włóczką,
* żyłki Filofun,
* papier do origami,
* plansze z układami dłoni,
* obuwie uczniów do stworzenia ścieżki sensorycznej,
* odtwarzacz muzyczny i nagrania muzyczne.
PRZEBIEG ZAJĘĆ:
1. Część wstępna (ok. 10 minut)
Rozgrzewka sensoryczno-ruchowa
Uczniowie uczestniczą w krótkim układzie ruchowym wykonywanym przy muzyce (minizumba). Podczas ćwiczeń wykonują naprzemienne ruchy rąk i nóg, obroty, podskoki oraz ruchy wymagające zmiany kierunku. Ćwiczenia pobudzają układ przedsionkowy, rozwijają orientację przestrzenną oraz koordynację całego ciała, przygotowując organizm dziecka do dalszej aktywności ruchowej i manualnej.
„Głuchy telefon” na pokazywanie: Dzieci ustawione w kręgu przekazują sobie bez użycia słów prosty gest ruchowy, np. klaśnięcie, skrzyżowanie rąk, dotknięcie ramienia lub wykonanie ruchu naprzemiennego. Zadaniem kolejnej osoby jest dokładne odwzorowanie i przekazanie ruchu dalej. Ćwiczenie rozwija koncentrację uwagi, percepcję wzrokową, pamięć ruchową oraz uważność na komunikaty niewerbalne.
2. Część główna (ok. 25 minut)
Stacja 1 – Sensoryczna ścieżka z butów: Uczniowie pokonują tor ruchowy utworzony z obuwia ułożonego na podłodze w różnych kierunkach. Zadaniem dzieci jest odwzorowanie stopami kierunku ustawienia butów, np. wykonanie kroku w bok, skrętu lub przeskoku. Ćwiczenie rozwija orientację przestrzenną, planowanie ruchu, koncentrację oraz koordynację ruchową. Po wykonaniu zadania indywidualnie uczniowie biorą udział w wyścigach rzędów opartych na elementach grywalizacji.
Stacja 2 – Gimnastyka półkul mózgowych: Uczniowie wykonują ćwiczenia rozwijające współpracę obu półkul mózgowych i koordynację ruchową (kinezjologia edukacyjna, integracja bilateralna). Dzieci odwzorowują układy dłoni przedstawione na planszach, np. otwarta dłoń – zaciśnięta pięść. Następnie wykonują ćwiczenia asymetrii ruchowej polegające na jednoczesnym kreśleniu w powietrzu koła jedną ręką i strzałki drugą ręką. Kolejnym zadaniem jest oburęczne rysowanie „leniwych ósemek”, czyli płynnych ruchów przypominających znak nieskończoności wykonywanych obiema rękami jednocześnie. Ćwiczenia wspierają przekraczanie linii środka ciała, koncentrację uwagi, koordynację wzrokowo-ruchową oraz płynność ruchów.
Stacja 3 – Warsztat Kumihimo i Filofun: Uczniowie wykonują własne dyski Kumihimo z przygotowanych wcześniej kartonowych kół. Dzieci wycinają koło z tektury, wykonują otwór w jego centralnej części oraz równomiernie nacinają brzegi w ośmiu miejscach. Następnie uczniowie wybierają siedem kolorów włóczki, które przewlekają przez środkowy otwór dysku i rozmieszczają w nacięciach, pozostawiając jedno miejsce puste. Zadaniem dzieci jest systematyczne przekładanie włóczki według ustalonego schematu – od pustego miejsca odliczają trzy włóczki w prawą stronę, a następnie przekładają trzecią włóczkę do pustego miejsca. Czynność powtarzana jest rytmicznie do momentu utworzenia kolorowego splotu przypominającego bransoletkę. Podczas zajęć uczniowie tworzą również prace z żyłek Filofun, przeplatając kolorowe elementy w wybrane wzory oraz wykonują proste formy origami, np. łódkę lub serce. Ćwiczenia rozwijają motorykę małą, chwyt pęsetkowy, koordynację wzrokowo-ruchową, koncentrację uwagi oraz cierpliwość podczas wykonywania pracy manualnej.
3. Część końcowa (ok. 10 minut)
Ćwiczenia wyciszające:
Uczniowie wykonują ćwiczenia oddechowe polegające na spokojnym wdechu nosem i wydłużonym wydechu ustami przy spokojnej muzyce. Następnie uczestniczą w krótkim karaoke dziecięcym, którego celem jest obniżenie napięcia emocjonalnego oraz wyciszenie organizmu po intensywnej aktywności ruchowej.
Ewaluacja zajęć:
Dzieci dokonują oceny atrakcyjności zajęć metodą „kciuk w górę / kciuk w dół”. Nauczyciel podsumowuje pracę grupy, zwracając uwagę na zaangażowanie uczniów, współpracę w grupie oraz prawidłowe wykonywanie ćwiczeń.
Informacja końcowa:
Scenariusz ma charakter autorski i został opracowany na podstawie własnych doświadczeń dydaktycznych, wychowawczych i terapeutycznych.